Nijenbeek in hoog water IJssel

Langs hagen en over dijken | ANWB-wandeling

Een wandeling die begint en eindigt bij een bakkerij. Wat is geluk? En helemaal als de bakker Bril heet. Sinds 1852 bakt de familie krentenbroden, gevulde koeken en andere ambachtelijke bakkerswaren. Uit heel Nederland komen mensen ervoor naar Gietelo.

Maar wij gaan eerst wandelen. Zeven kilometer. We zijn zo terug.

De route voert richting de IJssel langs de Nijenbeekseweg waar vier huisjes intrigerend naast elkaar staan. Eén zonder naam naast de drieling Gerdina, Hermina en Maria. Wie waren zij? De drie werden gebouwd in 1910. Tien jaar later kwam het naamloze huis erbij. Voor wie was dat?

Het is er stil nu. Net als in het bos waar we even later lopen. Alleen in de boomtoppen ruist de wind. Dat was anders. Het pad ligt vol met takken door de storm en de rukwinden van enkele weken geleden.

De lucht is blauw met vette witte wolken. Boven de akkers voorbij het bos cirkelt een buizerd en is het weer stil. Dan opnieuw een bospad met hoog geruis. In de steenslagweg scherven van een gebloemd bord.

Geluk ligt overal.

Na een veld vol stompen die opnieuw boom worden en dwars over de bomendijk lopen we via een overstap langs hagen die uitbotten. Groen, en enkele donkerrood. Fijn. In de verte baadt Huis de Poll statig in het zonlicht. Schaduwen van wolken trekken er langsheen.

De wilgen naast het pad zijn vers geknot. Voor zover ze bereikbaar waren door het vele water. De voren in de omgeploegde akker glimmen als spiegels, en op de klei hebben groene sprieten gras zich nu alweer geworteld.

Een ooievaar probeert koers te houden in de wind.

Aan het eind van het pad, dat soms een sloot lijkt, kiezen we de overstap naar het pad over de dijk. Dit geeft uitzicht over de rivier waar binnenvaartschip Diva zuidwaarts zwoegt en even later tegenligger De Valk in een ruime bocht moet bijsturen. Het water staat tot aan de weg.

Aan de andere kant zien we weilanden kris kras van elkaar gescheiden door heggen. De zon en wolken spelen een spel van licht en schaduw. In het lange gras op de dijk verdwijnen gaandeweg de klonten klei weer van onze schoenen.

Voorbij de boerderij met melkvee en schapen zien we bollen wol op sprietenpoten in groepjes grazen op de hoge delen van een weiland. Slechts één is gaan liggen. De anderen eten gulzig. Hoeveel lammetjes hebben ze in petto?

De rode kribbebakens lichten op in de zon. Knalrood zijn ze. Nog een schip vaart stroomopwaarts. Eén met schoongewassen ronde gastanks dit keer.

Langzaam naderen we de ruïne van Kasteel Nijenbeek. Een magische plek, en vandaag helemaal in het sterk wisselende licht en met het hoge water. Er is geen mens en de kale bomen geven vrij zicht op het eeuwenoude bouwwerk.

De plek die ridder Dirk, heer van Nijenbeek in 1296 koos voor zijn donjon was strategisch. Dat dacht de Duitse bezetter ook op 12 april 1945. Maar tegen het geallieerde geschut vanaf de overkant was het die dag niet bestand. Het slot werd zwaar beschadigd en met de tijd werd het instabiel.

Vijf jaar geleden werd het als ruïne bestendigd. De website van de ruïne geeft een boeiend beeld van de geschiedenis en het behoud van het kasteel met prenten, een tijdlijn, bouwtekeningen, een virtuele tour, foto’s en verhalen. ’s Zomers zijn er rondleidingen.

Tot 1873 werd het kasteel bewoond door de families Steenbergen en Schimmelpenninck. Nu is het deel van Landgoed de Poll en ligt het in beschermd Natura 2000-gebied. De slotgracht is vandaag een uitgestrekte watervlakte waar plukken ooibos boven uitsteken.

De route voert landinwaarts over een stil pad langs een haag. Op een natte weide scharrelen drie ooievaars hun kostje bij elkaar. Witte reigers vliegen over en sluiten zich bij hen aan. Op een volgend veld zit een ganzenpaar.

Het geluid van een motorzaag kondigt de bewoonde wereld aan.

Een betonplaten fietspad op de dijk leidt ons naar de Veluwsche bandijk. Ook wel bomendijk, omdat hij als één van de weinige dijken in Nederland begroeid is met beuken, eiken en andere bomen. Het pad slingert en golft tussen het platte land links en rechts ervan.

Aan het eind van het pad jaagt een plots opgedoken donkergrijze wolkenlucht ons vooruit. Over een bospaadje, langs Maria, Hermina en Gerdina terug naar bakker Bril. Met grote stappen. Bij het oversteken van de Rijksstraatweg valt de hagel. Net op tijd zijn we binnen.

Koffie dan maar. Met appeltaart. En gemberkoekjes voor mee naar huis.

Praktische informatie

Foto’s van de ANWB-wandeling bij Gietelo